Tokom iskopavanja drevnog hrama u sklopu ruševina astečkog grada države Tlatelolko, arheolozi su 1999. godine otkrili 500 godina star kostur sahranjen sa dva misteriozna predmeta u rukama.
Simbolika tih instrumenata im je bila nepoznata, ali je jedna stvar bila sigurna – stvarale su jeziv zvuk, piše IFL Science.
Još nekoliko ovakvih “pištaljki smrti” pronađeno je na drugim arheološkim nalazištima širom Srednje Amerike, i sve se povezuju sa astečkom kulturom. Prvi ih je opisao istoričar Hoze Luis Franko 1971. godine.
Međutim, ni jedna do sada nije bila iskopana pored ljudskih ostataka, koji bi možda mogli da razjasne svrhu ovog čudnog instrumenta. Ovi predmeti su decenijama smatrani običnim kuriozitetima, pa su nerijetko ostajali u depoima muzeja zbog pretopstavke da se radi o odbačenim igračkama, a ne o važnim duhovnim relikvijama.
Međutim, otkriće u Tlatelolkou je to promijenilo i pokrenulo seriju istraživanja koja još uvijek traju. Proučavanje otkrivenog skeleta otkrilo je da se radi o 20-godišnjem muškarcu kome je u žrtvenom obredu odrubljena glava. On je sahranjen ispred hrama posvećenog Ehekatlu, bogu vjetra i kiše.
Na osnovu te nove informacije antropolozi su zaključili da je ovaj piskutavi instrument možda trebalo da imitira zavijanje vjetra u čast božanstva, i da tako pomogne žrtvovanom da nađe put u zagrobni život i slavi boga smrti Miktlantekutla.
Takođe, pretpostavlja se da se možda koristio i tokom bitaka, da bi se njime motivisali sopstveni i plašili neprijateljski vojnici. To, očigledno, još uvijek nije sasvim razjašnjeno.
Ipak, sada je barem poznato kako nastaje izuzetno uznemirujući zvuk pištaljke. Eksperimenti rađeni pomoću replika su pokazali da ovaj dvokomorni instrument stvara višestruke vezdušne struje, koje se zatim međusobno sudaraju i stvaraju veom dramatičan zvuk.
